हा अनुवाद इंग्रजीतील नवीनतम बदलाच्या मागे आहे
हा अनुवाद केल्यानंतर इंग्रजी पान अद्ययावत झाले आहे. अनुवाद अद्ययावत होईपर्यंत इंग्रजी पान अधिकृत माना.
काय बदलले ते पहामृत्यु नोंद दाखला — महाराष्ट्र
Also known as: मृत्यु नोंद दाखला, मृत्यूची नोंदणी, मृत्यू दाखला पुणे, death certificate Maharashtra
मृत्यूची नोंदणी करून दाखला मिळवणे. याशिवाय जवळजवळ काहीच मार्गी लागत नाही — बँक खाते नाही, विमा दावा नाही, निवृत्तिवेतन नाही, मालमत्तेचे हस्तांतरण नाही. जन्माच्या नोंदणीला लागू असलेला 1969 चा तोच कायदा इथेही लागू होतो: कळवण्यासाठी 21 दिवस, आणि पहिली प्रत मोफत.
- Issued by
- जन्म-मृत्यू निबंधक (स्थानिक स्वराज्य संस्था), जन्म व मृत्यू नोंदणी अधिनियम 1969 (2023 मध्ये सुधारित) अंतर्गत — भारताच्या महानिबंधकांमार्फत समन्वयित
- Official portal
- Civil Registration System (CRS)
- You get
- मृत्यु नोंद दाखला — Valid for life
- Offline options
- Hospital death-registration unit (government hospitals), Gram Panchayat via Aaple Sarkar — rural; Gram Sevak is the designated officer, with a 5-day Right to Public Services limit, Municipal Corporation / Municipality health department (urban), Aaple Sarkar Seva Kendra
Who can apply
- मृत्यू जिथे झाला तिथे त्याची नोंदणी होते — कुटुंब जिथे राहते तिथे नाही, आणि अंत्यविधी जिथे होतो तिथेही नाही
- रुग्णालय, आरोग्य केंद्र, प्रसूतिगृह किंवा नर्सिंग होममधील मृत्यूची माहिती देण्याची जबाबदारी तेथील प्रभारी वैद्यकीय अधिकाऱ्याची (किंवा त्यांनी अधिकृत केलेल्या व्यक्तीची) असते — कुटुंबाची नाही. घरी झालेल्या मृत्यूची माहिती कुटुंबप्रमुख किंवा जवळचा उपस्थित नातेवाईक देतो; ASHA, ANM व अंगणवाडी सेविकांसारखे सूचकही ती देऊ शकतात.
- कलम 12 नुसार माहिती देणाऱ्याला (informant) दाखल्याची एक प्रत मोफत मिळते — त्यामुळे ज्याचे नाव माहिती देणारा म्हणून नोंदवले जाईल, त्यालाच ती मोफत प्रत जाते
What it costs
| 21 दिवसांत नोंदणी + दाखल्याची पहिली प्रतघटना नेहमीच्या 21 दिवसांच्या मुदतीत नोंदणीसाठी कळवल्यास कोणतेही शुल्क आकारले जात नाही (CRS प्रश्नोत्तरे Q2), आणि कलम 12 नुसार माहिती देणाऱ्याला एक प्रत मोफत मिळते. | Free |
| उशिरा / विलंबित नोंदणी शुल्कreporting after 21 daysकलम 13 नुसार “विहित केलेले विलंब शुल्क” आवश्यक आहे — रक्कम महाराष्ट्र राज्याच्या नियमांनी ठरते आणि CRS च्या प्रश्नोत्तरांत प्रसिद्ध केलेली नाही. स्थानिक निबंधकांकडे पडताळा. KaamKar शुल्काचा अंदाज बांधणार नाही. | ₹0–₹0 |
| प्रत्येक जास्तीची प्रत (कलम 17)copies beyond the free first copyविहित दराने आकारले जाते; तो दर स्थानिक पातळीवर ठरतो आणि CRS च्या प्रश्नोत्तरांत प्रसिद्ध केलेला नाही. तुमच्या महापालिकेकडे पडताळा. KaamKar शुल्काचा अंदाज बांधणार नाही. | ₹0–₹0 |
How long it takes
Typically Up to 21 days.
Legally due in 5 days
कायद्याने माहिती देण्याची नेहमीची मुदत 21 दिवस ठरवली आहे. नोंदणी झाल्यावर आपले सरकार ग्रामीण (ग्रामसेवक) मार्गात मृत्यु नोंद दाखल्याला 5 दिवसांची सेवा हक्क मुदत लागू करते.
Common questions
कुटुंबाला मृत्यूची नोंदणी करावी लागते का?
रुग्णालय, आरोग्य केंद्र, प्रसूतिगृह किंवा नर्सिंग होममध्ये मृत्यू झाला असेल तर नाही — तिथे प्रभारी वैद्यकीय अधिकारी किंवा त्यांनी अधिकृत केलेली व्यक्ती माहिती देण्यास जबाबदार असते, आणि अशा घटना कुटुंबाने कळवायच्या नसतात असे CRS ची प्रश्नोत्तरे सांगतात. घरी झालेल्या मृत्यूची माहिती कुटुंबप्रमुख किंवा जवळचा उपस्थित नातेवाईक देतो.
याचा खर्च किती?
मृत्यू 21 दिवसांत कळवल्यास काहीच नाही — नोंदणी शुल्क नाही, आणि कलम 12 नुसार माहिती देणाऱ्याला एक प्रत मोफत. उशिरा कळवल्यास विहित विलंब शुल्क लागते, आणि कलम 17 अंतर्गत जास्तीच्या प्रतींसाठी विहित दराने शुल्क आकारले जाते.
आमचे 21 दिवस निघून गेले. आता खूप उशीर झाला का?
नाही. 30 दिवसांच्या आत: विहित विलंब शुल्क. 30 दिवसांनंतर पण वर्षभरात: विहित प्राधिकाऱ्याची लेखी परवानगी, विहित शुल्क, आणि नोटरीसमोरचे प्रतिज्ञापत्र. वर्षानंतर: फक्त प्रथम वर्ग दंडाधिकाऱ्यांच्या आदेशाने.
आम्ही किती प्रती काढाव्यात?
तुम्हाला वाटते त्यापेक्षा जास्त. माहिती देणाऱ्याला एक प्रत मोफत मिळते; कलम 17 अंतर्गत शुल्क भरून कितीही जास्तीच्या प्रती मिळवता येतात. बँक, विमा कंपनी, निवृत्तिवेतन कार्यालय, फंड, वीज-गॅस, सोसायटी आणि वारस दाखल्याचा अर्ज — प्रत्येकाला एक लागेल.
बँक खात्यावर दावा करण्यासाठी मृत्यु दाखला पुरेसा आहे का?
सहसा एकटा पुरेसा नसतो. तो मृत्यू सिद्ध करतो; पैशावर कोणाचा हक्क आहे हे तो ठरवत नाही. तुम्ही कशाचा आणि किती रकमेचा दावा करत आहात त्यानुसार तुम्हाला वारस दाखला किंवा न्यायालयाकडून वारसा प्रमाणपत्रही लागू शकते.
Where this comes from
This guide is put together from the official government sources listed below. We last reviewed it on 20 July 2026. Government rules and fees change often, and official websites are sometimes incomplete or unclear, so we cannot promise every detail is current. We make every effort to keep this updated, but there is no guarantee. Always check the official source linked below before you act or pay.
Recent changes
- 16 July 2026 — मराठी अनुवाद (यंत्र-अनुवादित, पडताळणी बाकी). §5 च्या दीर्घ यादीतील जीवन-घटना गट. कायद्याची कलमे (12, 13(1), 13(2), 13(3), 17), 21 दिवसांची मुदत, 5 दिवसांची सेवा हक्क मुदत, अधिकृत दुवे व ओळखक्रमांक इंग्रजी मूळ फाइलप्रमाणेच. मूळ पानाचा संयत सूर जपण्याचा प्रयत्न केला आहे — विशेषतः “हे काम दुःखापासून एक पाऊल दूर असलेल्या कोणाला तरी द्या” हा सल्ला आणि “उशीर झाला तरी मार्ग आहे” ही ग्वाही.
Official sources for this guide
- Civil Registration System — official FAQ (Office of the Registrar General, India): 21-day period, no fee within 21 days, who reports a death in an institution vs at home, free first copy under s.12, extra copies under s.17, appeals under s.25A
- Registration of Births and Deaths Act, 1969 (India Code) — s.12 free copy, s.13 delayed-registration ladder, s.17 extra copies, s.25A appeals
- Aaple Sarkar — Death Certificate (मृत्यु नोंद दाखला) service listing: 5-day RTS limit, Gram Sevak designated officer, ABDO/BDO appeals
- Civil Registration System portal
- Zilla Parishad Thane — Aaple Sarkar Seva Kendra scheme page: “Certificates/Services Provided via Aaple Sarkar Seva Kendra (Service Fee: ₹20/- per service)”, listing Form 8 Assessment, BPL, Birth, Death, Marriage, No Dues and Sanjay Gandhi Niradhar age proof
- Government of Maharashtra, Information Technology Dept — शासन निर्णय क्र. मातंसं-1716/प्र.क्र.517/39, 19 January 2018, “आपले सरकार सेवा केंद्राबाबत — केंद्र शासनाच्या CSC 2.0 अंतर्गत मार्गदर्शक सूचना”: Aaple Sarkar Seva Kendras are established in urban areas as well as rural — CSC 2.0's norms were rural-only, 46% of the state is urban, so the GR sets urban norms (Brihanmumbai 1 per 25,000; other municipal corporations/नगरपरिषद 1 per 10,000; at least one per नगरपंचायत)
KaamKar वरील माहिती अधिकृत सरकारी संकेतस्थळांवरून आणि प्रत्येक पानावर दिलेल्या स्रोतांमधून संशोधित केलेली आहे, आणि दर्शविलेल्या तारखेला आमच्या माहितीनुसार अचूक आहे. कृती करण्यापूर्वी दिलेल्या अधिकृत स्रोताशी नेहमी खात्री करून घ्या. इंग्रजीत वाचा